GIÚP HỌC SINH PHÂN BIỆT CÁC KIỂU CÂU: AI LÀ GÌ ? AI LÀM GÌ ? AI THẾ NÀO ?

articlewriting1
Trong thực tiễn giảng dạy môn Tiếng Việt lớp 4 tôi thấy học viên rất hay nhầm lẫn giữa những kiểu câu Ai – là gì ? Ai – làm gì ? và Ai – thế nào ? Đặc biệt là sự nhầm lẫ giữa mẫu câu : Ai – làm gì ? và Ai – thế nào ? Để hạn chế sự nhầm lẫn đó, tôi hướng dẫn và chỉ rõ cho HS sự độc lạ giữa những mẫu câu này :1. Sự độc lạ giữa 3 kiểu câu Ai – là gì ? Ai – làm gì ? và Ai – thế nào ?* Về mặt ngữ pháp, ba kiểu câu nói trên đa phần khác nhau ở vị ngữ :

– Câu kể Ai –làm gì ? có vị ngữ là động từ; chủ ngữ thường là danh từ chỉ người hay động vật.

– Câu kể Ai – thế nào ? Có vị ngữ là tính từ, động từ chỉ trạng thái hoặc cụm chủ – vị .- Câu kể Ai – là gì ? có vị ngữ là tổng hợp của từ là với danh từ, động từ, tính từ hoặc cụm chủ – vị .Vì mỗi kiểu câu trên có đặc thù cấu trúc riêng nên phải dạy riêng từng kiểu câu thì mới xác lập chủ ngữ, vị ngữ thuận tiện được .* Về công dụng tiếp xúc, mỗi kiểu câu trên thích hợp với một công dụng khác nhau :+ Câu kể Ai – là gì ? Dùng để định nghĩa ra mắt, nhận xét .Ví dụ : Bạn Nam là lớp trưởng lớp 4A .Lan Hương là học viên giỏi của lớp .Như Quỳnh là học viên ngoan, siêng năng .+ Câu kể Ai – làm gì ? Dùng để kể về hoạt động giải trí của người, vật khi được nhân hóa .Ví dụ : – Minh quét nhà giúp mẹ .- Đàn dê ăn cỏ trên cánh đồng .- Những cậu tre bá vai nhau rỉ tai đứng học .+ Câu kể Ai – thế nào ? Dùng để miêu tả đặc thù, đặc thù hoặc trạng thái của người, vật .Ví dụ : – Cánh đồng đẹp như một tấm thảm .Khi dạy những kiểu câu cần gắn với những công dụng tiếp xúc khác nhau sẽ giúp ích rất lớn cho việc tăng trưởng những kĩ năng nói, viết cho học viên .2. Sự độc lạ giữa 2 kiểu câu : Ai – làm gì ? và Ai – thế nào ?Kiểu câuAi – làm gì ?Ai – thế nào ?Đặc điểm của chủ ngữ- Chỉ người, động vật hoang dã ít khi chỉ bất động vật .- Trả lời thắc mắc Ai ? Con gì ? ít khi vấn đáp thắc mắc cái gì ? ( trừ trường hợp sự vật nêu ở chủ ngữ được nhân hóa. )- Chỉ người, động vật hoang dã, bất động vật .- Trả lời thắc mắc Ai ? Cái gì ? Con gì ?Đặc điểm ở vị ngữ+ Kể lại hoạt động giải trí+ Là động từ ( cụm động từ ) chỉ hoạt động giải trí .+ Miêu tả đặc thù đặc thù hoặc trạng thái+ Là động từ ( cụm động từ ) trạng thái hoặc tính từ .

 

Xem thêm: Comment là gì

Bài 1T ìm câu ai làm gì ?

Trên nương, mỗi người một việc. Người lớn đánh trâu ra cày. Các cụ già nhặt cỏ, đốt lá. Mấy chú bé bắc bếp thổi cơm. Các bà mẹ tra ngô. Các em bé ngủ khì trên lưng mẹ. Lũ chó sủa om cả rừng.
          Bài 2  Cuộc sống quê tôi gắn bó với cây cọ. Cha tôi làm cho tôi chiếc chổi cọ để quét nhà, quét sân. Mẹ đựng hạt giống cây móm lá cọ, treo lên gác bếp để gieo cấy mùa sau. Chị tôi đan nón lá cọ, lại biết đan cả mành cọ và làn cọ xuất khẩu.
       Trả lời:

Trong đoạn văn có 3 câu kể Ai làm gì ?a ) Cha tôi làm cho tôi chiếc chổi cọ để quét nhà, quét sân .b ) Mẹ đựng hạt giống đầy móm lá cọ, treo lên gác bếp để gieo cấy mùa sau .c ) Chị tôi đan nón lá cọ, lại biết đan cả mành cọ và làn cọ xuất khấu .

      Bài 3. Gạch một gạch dưới bộ phận chủ ngữ, gạch hai gạch dưới bộ phận vị ngữ của mỗi câu kể Ai làm gì ? trong đoạn văn sau :

Đêm trăng. Biển yên tĩnh. Tàu chúng tôi buông neo trong vùng biển Trường Sa .Một số chiến sỹ thả câu. Một số khác quây quần trên boong sau, ca hát, thổi sáo. Bỗng biển có tiếng động mạnh. Cá heo gọi nhau quây đến quanh tàu như để chia vui .

       Viết một đoạn văn khoảng năm câu để kể về công việc trực nhật lớp của tổ em, trong đó có dùng các câu kể Ai làm gì ?

        TRẢ LỜI:

      1. Gạch một gạch dưới bộ phận chủ ngữ, gạch hai gạch dưới bộ phận vị ngữ của mỗi câu kể Ai làm gì ? trong đoạn văn sau : Đêm trăng. Biển yên tĩnh. Tàu chủng tôi buông(CN) neo trong vùng biển trường sa (VN).

Một số chiến sỹ ( CN ) thả câu ( việt nam ). Một số khác ( CN ) quây quần trên boong sau ca hát, thổi sáo ( việt nam ). Bỗng biển có tiếng động mạnh. Cá heo ( CN ) gọi nhau quây đến quanh tàu như để chia vui ( việt nam ) .

       2. Viết một đoạn văn khoảng năm câu kể về cồng việc trực nhật lớp của tổ em, trong đó có dùng các kiểu câu Ai làm gì ?

      Sáng hôm qua là ngày tổ em trực nhật, vì thế cả tổ ai cũng đi học sớm hơn mọi ngày. Theo sự phân công của tổ trưởng chúng em bắt tay vào làm việc. Hai bạn Hiếu và Vân quét thật sạch nền lớp. Bạn Trâm lau chùi bàn cô giáo và bảng đen, giặt khăn lau. Hai bạn Phát và Hào kê lại bàn ghế. Em lấy chổi lông gà quét thật sạch bụi trên bàn ghế và giá sách cuối lớp. Bạn Ngọc tổ trưởng quét hành lang, bậc thềm. Chỉ một lúc sau, chúng em đã làm xong mọi việc.

      Bài 4. Cho một số câu văn để học sinh nhận biết câu Ai thế nào ?
         Bài tập 1: Gạch trước câu kiểu Ai thế nào ?

a ) Nam là một học viên ngoan .b ) Mỗi ngày một tờ lịch bị bóc đi .

c) Mẹ em làm bánh rất ngon.

d ) Sông Hồng mùa lũ rất hung tàn .e ) Mặt trời trong xanh .

        Bài 5:Tìm các câu văn được viết theo mẫu Ai thế nào ?có trong đoạn văn sau:
       Đã sang tháng ba, đồng cỏ Ba Vì vẫn giữ nguyên vẻ đẹp như hồi đầu xuân. Không khí trong lành và rất ngọt ngào. Bầu trời cao vút, trập trùng những đám mây trắng. Những con bê đực, y hệt những bé trai khoẻ mạnh, chốc chốc lại ngừng ăn, nhảy quẫng lên rồi chạy đuổi nhau thành một vòng tròn xung quanh anh. Những con bê cái thì khác hẳn. Chúng rụt rè chẳng khác nào những bé gái được bà chiều chuộng, chăm bẵm.
        Bài 6 : Tìm những câu viết theo mẫu Ai thế nào? trong đoạn văn sau:
       Mùa xuân đến, bầu trời ngày thêm xanh. Nắng vàng ngày càng rực rỡ. Vườn cây lại đâm chồi, nảy lộc. Rồi vườn cây ra hoa. Hoa bưởi nồng nàn. Hoa nhãn ngọt. Hoa cau thoảng qua. Vườn cây lại đầy tiếng chim và bóng chim bay nhảy.
Những thím chích choè nhanh nhảu. Những chú khướu lắm điều. Những anh chào mào đỏm dáng. Những bác cu gáy trầm ngâm.

 

0912.44.1586